zamknij Przeglądarka, której używasz, jest przestarzała. Aby poprawnie wyświetlać zawartość strony, zalecamy jej aktualizację. Dowiedz się jak zaktualizować swoją przeglądarkę.
 
STRONA GŁÓWNA    
BANK PEKAO SA    
ANALIZY PEKAO    
SERWIS RYNKOWY    
INFORMACJE O DM PEKAO
logoDM
Infolinia: 800 105 800 (połączenie bezpłatne)
KONTAKT    
MAPA
    duzaCzcionkamalaCzcionka

Strona główna > Edukacja > Psychologia rynku

PSYCHOLOGIA RYNKU

Dzisiejsza ekonomia, której podwaliny sięgają początku XX wieku, opiera się na kilku fundamentach, które do niedawna uważane były za niepodważalne dogmaty. Do jednych z najważniejszych założeń należy podejście racjonalności, które głosi że ludzie podejmują zawsze mądre i najlepsze dla siebie decyzje, w celu osiągnięcia największych korzyści. Od lat prowadzone są badania nad zachowaniem inwestorów i rynków finansowych. Dzięki nim naukowcy sklasyfikowali cały szereg ciekawych „efektów”, które w żaden sposób nie pozwalają postępować racjonalnie ludziom grającym na rynkach finansowych.

Selekcja danych
Postrzeganie sygnałów biegnących z rynku bywa wybiórcze i inwestorzy często zauważają tylko te momenty, które pasują do udowodnienia tezy. Z góry ograniczona zdolność przyswajania danych przez człowieka powoduje, że jesteśmy zmuszeni do selekcji danych jakie do nas docierają. Na rynku jest bardzo dużo informacji istotnej ale jeszcze więcej nic nie znaczącego szumu (choć sam w sobie też może być istotną informacją).

Największym problemem jest to, że umysł przyswaja informacje, które są wygodne dla naszych teorii. Tymczasem na rynku panuje swoisty obiektywizm i nie ma tu ulubionych informacji. Większość inwestorów przez lata dopracowuje najlepszy dla nich zestaw czynników i na ich podstawie podejmuje decyzje. Niestety z czasem czynniki te okazują się być zawodne, gdyż na rynku pojawiają się nowe, które mają istotniejszy wpływ. Na podstawie „starych” narzędzi nie jesteśmy w stanie podjąć dobrych decyzji na ciągle ewoluującym rynku. Przyzwyczajenie człowieka do ulubionych wskaźników i wychwytywania z rynku informacji potwierdzających jego prognozy jest bardzo silne. Inwestor podejmujący decyzję o zakupie jakiegoś waloru będzie tracił czas na wyszukiwaniu argumentów przemawiających za tą decyzją, chociaż argumenty przeciw są bardzo oczywiste. Podejmowanie decyzji przeciwnej często przyniosłoby znacznie lepsze efekty.

Powszechne przekonania
Dążenie człowieka do wyszukiwania pewnych zależności stworzyło szereg przekonań m.in. tzw. „efekt stycznia” czyli wzrost cen, który w powszechnym przekonaniu właśnie w pierwszym miesiącu roku występują najczęściej. Aktywni gracze giełdowi którzy wierzyli, że styczeń 2008 roku w końcu może przynieść wzrosty zostali rozczarowani. W styczniu 2008 roku odnotowano silne spadki, co spowodowało że należał on do najbardziej zmiennych w historii GPW. Innym przekonaniem jest tzw. „rajd Świętego Mikołaja” – wzrost cen w grudniu czy „miesiąc krachów” tak ochrzczono październik. Weryfikacji powyższych „prawidłowości” dokonuje analiza brutalnych statystyk. Nagle okazuje się, że owe regularności mają miejsce wyłącznie w powszechnej świadomości i są wynikiem zapamiętywania charakterystycznych okresów. Na przykład wzrost cen akcji na giełdzie w grudniu zanotowano w latach 1996-2000 w listopadzie w latach 1992-1996. Z uwagi, że grudzień jest charakterystycznym miesiącem ze względu na święta zapamiętano go jako miesiąc wzrostów a listopad już nie. Z kolei w latach 1999-2003 odnotowano na GPW spadki we wrześniu ale to październik otrzymał miano „miesiąca krachów”.

Emocje
Strach, chciwość, niecierpliwość, chęć odegrania się główne emocje targające potencjalnego inwestora. Lęk może być odczuwalny na trzech płaszczyznach. Lęk przed stratą – gdy kurs zakupionego waloru niestety idzie w dół pojawia się pytanie „Jak sprzedam teraz akcje a one jednak pójdą do góry? Lepiej jeszcze poczekam”. W momencie gdy cena dalej spada ciężar finansowy i psychiczny jest zbyt wielki i wówczas następuje sprzedaż już z ogromną stratą lub nieco inny scenariusz cena zakupionego waloru nadal spada „dokupuję akcje z myślą, że jednak nastąpi ich wzrost” takie postępowanie niestety prowadzi do bankructwa!. Lęk przed utratą wypracowanych zysków – w takiej sytuacji gracz zamyka pozycje na niewielkim plusie gdyż boi się, że rynek pójdzie w drugą stronę. Lęk przed wejściem na rynek po serii nieudanych decyzji i pytanie „A co jeśli znów stracę?”. Obserwując giełdę od trzeciego kwartału 2007 roku wydaje się, że to pytanie zadaje sobie wielu uczestników rynku. Efektem takiego myślenia jest obawa wejścia na rynek mimo pozytywnych sygnałów obserwuje, aby przekonać się czy miał racje.

Warto zdawać sobie sprawę, że dla większości rynkowych uczestników, teorie takie jak psychologia rynku pozostają nieznane. A nawet jeżeli mają ich świadomość, to decyzje dotyczące inwestowania zawsze będą zawierały w sobie dużą dawkę emocji, że ustrzeżenie się choćby przed częścią „efektów” jest niemożliwe.


Bankowość elektroniczna
Indeksy GPW


WIG | WIG20 | WIG30 | mWIG40
Dane rynkowe
Serwis Rynkowy
Serwis Analityczny
Giełdy światowe
Giełdy europejskie
CAC | DAX | FTSE | BUX
Giełdy amerykańskie
DJIA | NASDAQ | SP500
Giełdy azjatyckie
HANSENG | NIKKEI | KOSPI
Zobacz również
Kontakt
Adres Centrali:
Dom Maklerski Pekao
ul. Wołoska 18
02-675 Warszawa

Telefony:
Infolinia transakcyjna:
800 105 800
(połączenie bezpłatne)
(22) 591 22 00
(wg stawek operatora)

Infolinia techniczna:
801 301 601
(jak za połączenie lokalne)
(22) 591 26 01
(wg stawek operatora)

Adresy internetowe:
Portal DM Pekao: www.dm.pekao.com.pl
Poczta elektroniczna: dm@pekao.com.pl
 
 
DM PEKAOOFERTA USŁUGREGULACJE I TARYFY OPŁATPOLITYKA PRYWATNOŚCIRODORYZYKO INWESTYCYJNEZASTRZEŻENIA PRAWNE